Skip to content Skip to sidebar Skip to footer

Η Μονή Φιλοσόφου βρίσκεται στο νομό Αρκαδίας, νότια της Δημητσάνας, στο φαράγγι του ποταμού Λούσιου. Aποτελείται από δύο τμήματα, το αρχαιότερο και το νεότερο, σε μικρή απόσταση μεταξύ τους. Το παλαιότερο τμήμα της χτίστηκε το 963 μ.Χ. από τον Ιωάννη Λαμπαρδόπουλο, τον επονομαζόμενο «φιλόσοφο», γραμματέα του Νικηφόρου Φωκά, από τον οποίο η Μονή πήρε το όνομά της. Η Νέα Μονή Φιλοσόφου δημιουργήθηκε και λειτούργησε περί τον 17ο αιώνα.

Η παλαιά Μονή Φιλοσόφου, η οποία είναι σήμερα ερειπωμένη, είναι η παλαιότερη μονή της Αρκαδίας και μία από τις ιστορικότερες της χώρας μας. Στα χρόνια της Τουρκοκρατίας λειτούργησε εκεί το ξακουστό σήμερα Κρυφό Σχολειό, το οποίο εξελίχθηκε σε ιερατική σχολή που αργότερα λειτούργησε στη Νέα Μονή. Από τις τάξεις της σχολής αυτής αναδείχθηκαν σημαντικές προσωπικότητες που έπαιξαν αποφασιστικό ρόλο στην απελευθέρωση του Γένους μας. Μέχρι το 1691 η Μονή συνέχιζε να ακμάζει ως πνευματικό κέντρο. Μεταξύ των ετών 1834-1836, όμως, αποφασίστηκε η διάλυσή της, οπότε και σταδιακά ερήμωσε. Μόλις πρόσφατα, σχετικά, ανακηρύχθηκε μνημείο διατηρητέο και άρχισε η συντήρηση και ανακαίνισή της.

Στα νότια του ιστορικού χωριού της Δημητσάνας, στην περιοχή Μονόπορη, μέσα στη χαράδρα του ποταμού Λούσιου, βρίσκεται η Ιερά Μονή Φιλοσόφου, η οποία διακρίνεται στην Παλαιά και τη Νέα. Η Μονή είναι αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου.

Η Παλαιά Μονή της Παναγίας Φιλοσόφου ιδρύθηκε το 963 μ.Χ. από τον Ιωάννη Λαμπαρδόπουλο, ο οποίος καταγόταν από τη Δημητσάνα και ήταν Πρωτοκρίτης (δηλαδή γραμματέας) του αυτοκράτορα Νικηφόρου Φωκά. Ο Ιωάννης Λαμπαρδόπουλος εξαιτίας της εξαιρετικής μόρφωσής του έφερε το προσωνύμιο «Φιλόσοφος», μιμούμενος άλλους βυζαντινούς άρχοντες, από το οποίο πήρε το όνομά της η Μονή. Πρόκειται για ένα από τα αρχαιότερα μοναστήρια της Ελλάδας, σταυροπηγιακό, χτισμένο στο εσωτερικό μιας φυσικής σπηλιάς. Εδώ λειτούργησε κατά την παράδοση κρυφό σχολειό στα σκοτεινά χρόνια της Τουρκοκρατίας, το οποίο αργότερα μεταφέρθηκε στη Νέα Μονή, όπου πήρε το χαρακτήρα ιερατικής σχολής που γρήγορα απέκτησε μεγάλη φήμη. Στη Σχολή της Μονής φοίτησαν σημαντικές προσωπικότητες του ελληνικού γένους, δάσκαλοι, ιερείς, μοναχοί, αλλά και ανώτατες προσωπικότητες του εκκλησιαστικού βίου, όπως ήταν ο Πατριάρχης Γρηγόριος ο Ε’ και ο Επίσκοπος Παλαιών Πατρών Γερμανός. Η Παλαιά Μονή Φιλοσόφου στέκει σήμερα ερειπωμένη. Σώζεται μόνο ένα μικρό εκκλησάκι βυζαντινής τεχνοτροπίας του 10ου αιώνα με ελάχιστες, αλλά αξιόλογες τοιχογραφίες, καθώς και κάποια ερείπια κελιών και άλλων κτισμάτων.

Η Νέα Μονή Φιλοσόφου κτίστηκε κοντά στα ερείπια της Παλαιάς, περί τα μέσα του 17ου αιώνα. Αρχικά κτίστηκε το καθολικό της και κάποια κελιά, και λειτουργούσε παράλληλα με την Παλαιά Μονή. Ο ναός αγιογραφήθηκε το 1693 με έξοδα του Μαυραηδή-πασά Φαρμάκη: επρόκειτο για κάποιον Στεμνιτσιώτη, ο οποίος ασπάστηκε το Ισλάμ, αλλά αργότερα επέστρεψε στο Χριστιανισμό. Ο Φαρμάκης απεικονίζεται στη δυτική πλευρά του ναού με τυπικά ανατολίτικα χαρακτηριστικά. Εδώ, μέσα στα πλαίσια της Σχολής λειτουργούσε επίσης αξιόλογη βιβλιοθήκη, που περιλάμβανε, μεταξύ άλλων, σημαντικά χειρόγραφα του 12ου αιώνα τα οποία πλέον φυλάσσονται στην Εθνική Βιβλιοθήκη Αθηνών.

Η Μονή Φιλοσόφου έχει χαρακτηριστεί η «αρχόντισσα του Φαραγγιού»· πρόκειται για εντυπωσιακό μοναστήρι με πλούσια ιστορία και τεράστια συμβολή στο φωτισμό του Γένους. Μετά την απελευθέρωση των Ελλήνων άρχισε σταδιακά να παρακμάζει, ώσπου το 1834 έκλεισε οριστικά, με απόφαση της Βαυαρικής Αντιβασιλείας. Έκλεισε έτσι η λαμπρή πορεία που είχε διαγράψει στους αιώνες, εξακολουθεί όμως να στέκεται αγέρωχο μέσα στο επιβλητικό τοπίο που το περιβάλλει, περιτριγυρισμένο από τις μνήμες του παρελθόντος.

#mythicalpeloponnese

eot
espa
Επιλεγμένες φωτογραφίες
Δεν υπάρχουν προϊόντα στο καλάθι!
0
X
Μετάβαση στο περιεχόμενο